ಅಧ್ಯಾಯ 3: ಕರ್ಮಯೋಗ | Bhagavad Gita Chapter 3 | Kannada Audiobook

Episode 3 of 18 in ಭಗವದ್ಗೀತೆ ಧ್ವನಿಪುಸ್ತಕ | Bhagavad Gita Audiobook in Kannada.

Narrated with an AI voice.

Reading time
8 min
Listening time
21 min
By
DharmikStudio Originals
Narration
AI voice

Read along

# ಭಗವದ್ಗೀತೆ ಧ್ವನಿಪುಸ್ತಕ, ಅಧ್ಯಾಯ 3: ಕರ್ಮಯೋಗ

## Intro

ಭಗವದ್ಗೀತೆ, ಮೂರನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ: ಕರ್ಮಯೋಗ. ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ, ಕರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಜ್ಞಾನವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದರೆ ಘೋರ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನೇಕೆ ತೊಡಗಿಸುತ್ತಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ಅರ್ಜುನ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ; ಕರ್ಮವಿಲ್ಲದೆ ಯಾರೂ ಬದುಕಲಾರರು, ಅರ್ಪಣೆಯಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮ ಬಂಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಗೆಲ್ಲಬೇಕಾದ ಶತ್ರು ಕಾಮವೇ ಎಂದು ಅವರು ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಧಾರ್ಮಿಕ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋದ ಅನುವಾದ.

## ಶ್ಲೋಕ 1

*अर्जुन उवाच* ज्यायसी चेत्कर्मणस्ते मता बुद्धिर्जनार्दन । तत्किं कर्मणि घोरे मां नियोजयसि केशव ॥३.१॥

ಅರ್ಜುನ ಹೇಳಿದರು: ಜನಾರ್ದನ, ಕರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಬುದ್ಧಿಯೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎಂಬುದು ನಿಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾದರೆ, ಕೇಶವ, ಮತ್ತೆ ಈ ಘೋರ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನೇಕೆ ತೊಡಗಿಸುತ್ತಿದ್ದೀರಿ?

> ಅರ್ಜುನ ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಜ್ಞಾನವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದರೆ ಯುದ್ಧವೇಕೆ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 2

व्यामिश्रेणेव वाक्येन बुद्धिं मोहयसीव मे । तदेकं वद निश्चित्य येन श्रेयोऽहमाप्नुयाम् ॥३.२॥

ಬೆರೆತಂತಿರುವ ಮಾತುಗಳಿಂದ ನೀವು ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಗೊಂದಲಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವಂತಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಯಾವುದರಿಂದ ನಾನು ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯುವೆನೋ ಆ ಒಂದನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ಹೇಳಿ.

> ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಎರಡು ದಾರಿಗಳೂ ಬೆರೆತಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿವೆ. ಒಂದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ದಾರಿಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 3

*श्रीभगवानुवाच* लोकेऽस्मिन्द्विविधा निष्ठा पुरा प्रोक्ता मयानघ । ज्ञानयोगेन सांख्यानां कर्मयोगेन योगिनाम् ॥३.३॥

ಶ್ರೀಭಗವಂತ ಹೇಳಿದರು: ಪಾಪರಹಿತನೇ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ನಿಷ್ಠೆಗಳನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆಯೇ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ: ಸಾಂಖ್ಯರಿಗೆ ಜ್ಞಾನಯೋಗ, ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಕರ್ಮಯೋಗ.

> ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಎರಡು ದಾರಿಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಜ್ಞಾನದ ದಾರಿ ಮತ್ತು ಕರ್ಮದ ದಾರಿ. ಎರಡನ್ನೂ ಅವರೇ ಉಪದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 4

न कर्मणामनारम्भान्नैष्कर्म्यं पुरुषोऽश्नुते । न च संन्यसनादेव सिद्धिं समधिगच्छति ॥३.४॥

ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸದೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ನೈಷ್ಕರ್ಮ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ; ಕೇವಲ ಸಂನ್ಯಾಸದಿಂದಲೇ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನೂ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.

> ಕೆಲಸ ನಿಲ್ಲಿಸುವುದರಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೊರಗಿನ ತ್ಯಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಾಲದು.

## ಶ್ಲೋಕ 5

न हि कश्चित्क्षणमपि जातु तिष्ठत्यकर्मकृत् । कार्यते ह्यवशः कर्म सर्वः प्रकृतिजैर्गुणैः ॥३.५॥

ಯಾರೂ ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಕರ್ಮ ಮಾಡದೆ ಇರಲಾರರು. ಪ್ರಕೃತಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಗುಣಗಳು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರನ್ನೂ ಅವಶರನ್ನಾಗಿಸಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡಿಸುತ್ತವೆ.

> ಬದುಕುವುದೇ ಕರ್ಮ. ಸ್ವಭಾವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರನ್ನೂ ನಡೆಸುತ್ತದೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 6

कर्मेन्द्रियाणि संयम्य य आस्ते मनसा स्मरन् । इन्द्रियार्थान्विमूढात्मा मिथ्याचारः स उच्यते ॥३.६॥

ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿದು, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಿಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನೇ ನೆನೆಯುತ್ತಾ ಕುಳಿತಿರುವವನು ಮೂಢಚಿತ್ತ; ಅವನನ್ನು ಮಿಥ್ಯಾಚಾರಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

> ದೇಹವನ್ನು ತಡೆದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಸೆ ಬೆಳೆಸುವುದು ಕಪಟ. ಅದು ನಿಜವಾದ ತ್ಯಾಗವಲ್ಲ.

## ಶ್ಲೋಕ 7

यस्त्विन्द्रियाणि मनसा नियम्यारभतेऽर्जुन । कर्मेन्द्रियैः कर्मयोगमसक्तः स विशिष्यते ॥३.७॥

ಆದರೆ ಅರ್ಜುನ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ ಕರ್ಮಯೋಗವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವರು ಶ್ರೇಷ್ಠರು.

> ಮನಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿಟ್ಟು, ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರೇ ಉತ್ತಮರು.

## ಶ್ಲೋಕ 8

नियतं कुरु कर्म त्वं कर्म ज्यायो ह्यकर्मणः । शरीरयात्रापि च ते न प्रसिद्ध्येदकर्मणः ॥३.८॥

ನಿನಗೆ ನಿಯತವಾದ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡು; ಕರ್ಮ ಮಾಡದಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಕರ್ಮವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಕರ್ಮವಿಲ್ಲದೆ ನಿನ್ನ ದೇಹಯಾತ್ರೆಯೂ ನಡೆಯದು.

> ಏನೂ ಮಾಡದೆ ಇರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಕರ್ತವ್ಯ ಮಾಡುವುದು ಮೇಲು. ದೇಹವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲೂ ಕರ್ಮ ಬೇಕು.

## ಶ್ಲೋಕ 9

यज्ञार्थात्कर्मणोऽन्यत्र लोकोऽयं कर्मबन्धनः । तदर्थं कर्म कौन्तेय मुक्तसङ्गः समाचर ॥३.९॥

ಯಜ್ಞಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡುವ ಕರ್ಮವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಉಳಿದ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಈ ಲೋಕ ಬಂಧಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕೌಂತೇಯ, ಸಂಗವನ್ನು ತೊರೆದು ಆ ಯಜ್ಞಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಕರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸು.

> ಅರ್ಪಣೆಯಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮ ಬಂಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮವೇ ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 10

सहयज्ञाः प्रजाः सृष्ट्वा पुरोवाच प्रजापतिः । अनेन प्रसविष्यध्वमेष वोऽस्त्विष्टकामधुक् ॥३.१०॥

ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪತಿ ಯಜ್ಞದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: ಇದರಿಂದ ನೀವು ವೃದ್ಧಿಹೊಂದಿರಿ; ಇದು ನೀವು ಬಯಸಿದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ಕೊಡುವ ಕಾಮಧೇನುವಾಗಲಿ.

> ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಜೀವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಯಜ್ಞವೂ ಕೊಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಎಂದು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ನೆನಪಿಸುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 11

देवान्भावयतानेन ते देवा भावयन्तु वः । परस्परं भावयन्तः श्रेयः परमवाप्स्यथ ॥३.११॥

ಇದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ; ಆ ದೇವತೆಗಳು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಲಿ. ಹೀಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಪೋಷಿಸುತ್ತಾ ನೀವು ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ.

> ಕೊಡುವುದು ಮತ್ತು ಪಡೆಯುವುದು ಒಂದು ಚಕ್ರ. ಎರಡೂ ಕಡೆ ಪೋಷಿಸಿದಾಗ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಳಿತಾಗುತ್ತದೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 12

इष्टान्भोगान्हि वो देवा दास्यन्ते यज्ञभाविताः । तैर्दत्तानप्रदायैभ्यो यो भुङ्क्ते स्तेन एव सः ॥३.१२॥

ಯಜ್ಞದಿಂದ ತೃಪ್ತರಾದ ದೇವತೆಗಳು ನೀವು ಬಯಸುವ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಕೊಡುವರು. ಅವರು ಕೊಟ್ಟದ್ದನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸದೆ ತಾನೇ ಅನುಭವಿಸುವವನು ಕಳ್ಳನೇ ಸರಿ.

> ಪಡೆದದ್ದನ್ನು ಹಿಂದಿರುಗಿಸದೆ ಅನುಭವಿಸುವುದು ಕಳ್ಳತನಕ್ಕೆ ಸಮ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 13

यज्ञशिष्टाशिनः सन्तो मुच्यन्ते सर्वकिल्बिषैः । भुञ्जते ते त्वघं पापा ये पचन्त्यात्मकारणात् ॥३.१३॥

ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಉಳಿದದ್ದನ್ನು ಉಣ್ಣುವ ಸಜ್ಜನರು ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ತಮಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಅಡುಗೆ ಮಾಡುವ ಪಾಪಿಗಳು ಪಾಪವನ್ನೇ ಉಣ್ಣುತ್ತಾರೆ.

> ಹಂಚಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಉಣ್ಣುವುದು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ತನಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಿ ಉಣ್ಣುವುದು ಪಾಪ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 14

अन्नाद्भवन्ति भूतानि पर्जन्यादन्नसम्भवः । यज्ञाद्भवति पर्जन्यो यज्ञः कर्मसमुद्भवः ॥३.१४॥

ಅನ್ನದಿಂದ ಜೀವಿಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ; ಮಳೆಯಿಂದ ಅನ್ನ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಯಜ್ಞದಿಂದ ಮಳೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಯಜ್ಞ ಕರ್ಮದಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.

> ಜೀವಿ, ಅನ್ನ, ಮಳೆ, ಯಜ್ಞ, ಕರ್ಮ ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದು ಸರಪಳಿಯಂತೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿವೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 15

कर्म ब्रह्मोद्भवं विद्धि ब्रह्माक्षरसमुद्भवम् । तस्मात्सर्वगतं ब्रह्म नित्यं यज्ञे प्रतिष्ठितम् ॥३.१५॥

ಕರ್ಮ ಬ್ರಹ್ಮದಿಂದ, ಅಂದರೆ ವೇದದಿಂದ, ಹುಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿ; ಆ ಬ್ರಹ್ಮ ಅಕ್ಷರದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮ ಸದಾ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ.

> ಈ ಸರಪಳಿ ಶಾಶ್ವತವಾದುದರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಯಜ್ಞ ದೈವದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿದೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 16

एवं प्रवर्तितं चक्रं नानुवर्तयतीह यः । अघायुरिन्द्रियारामो मोघं पार्थ स जीवति ॥३.१६॥

ಪಾರ್ಥ, ಹೀಗೆ ತಿರುಗುತ್ತಿರುವ ಈ ಚಕ್ರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸದವನು ಪಾಪಮಯ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಾ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳಲ್ಲೇ ರಮಿಸುತ್ತಾ, ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಾನೆ.

> ಈ ಕೊಡುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಚಕ್ರದಿಂದ ದೂರ ಸರಿದು, ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಬದುಕುವುದು ವ್ಯರ್ಥ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 17

यस्त्वात्मरतिरेव स्यादात्मतृप्तश्च मानवः । आत्मन्येव च सन्तुष्टस्तस्य कार्यं न विद्यते ॥३.१७॥

ಆದರೆ ಆತ್ಮದಲ್ಲೇ ರಮಿಸುವ, ಆತ್ಮದಲ್ಲೇ ತೃಪ್ತನಾದ, ಆತ್ಮದಲ್ಲೇ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕರ್ತವ್ಯ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ.

> ತಮ್ಮೊಳಗೇ ಪೂರ್ಣತೆಯನ್ನು ಕಂಡವರಿಗೆ ಹೊರಗೆ ಹುಡುಕಬೇಕಾದುದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ.

## ಶ್ಲೋಕ 18

नैव तस्य कृतेनार्थो नाकृतेनेह कश्चन । न चास्य सर्वभूतेषु कश्चिदर्थव्यपाश्रयः ॥३.१८॥

ಅವನಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಪಡೆಯಬೇಕಾದುದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ, ಮಾಡದಿರುವುದರಿಂದ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದೂ ಏನೂ ಇಲ್ಲ. ಯಾವ ಜೀವಿಯನ್ನೂ ಅವನು ಯಾವ ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕೂ ಅವಲಂಬಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

> ಅಂಥವರು ಏನನ್ನಾದರೂ ಪಡೆಯಲು ಅಥವಾ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕರ್ಮ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರು ಯಾರನ್ನೂ ಅವಲಂಬಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

## ಶ್ಲೋಕ 19

तस्मादसक्तः सततं कार्यं कर्म समाचर । असक्तो ह्याचरन्कर्म परमाप्नोति पूरुषः ॥३.१९॥

ಆದ್ದರಿಂದ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ, ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕರ್ಮವನ್ನು ಸದಾ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸು. ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕರ್ಮ ಆಚರಿಸುವ ಮನುಷ್ಯ ಪರಮ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

> ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಸಲಹೆ ಸ್ಪಷ್ಟ: ಕರ್ತವ್ಯ ಮಾಡು, ಆದರೆ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡು.

## ಶ್ಲೋಕ 20

कर्मणैव हि संसिद्धिमास्थिता जनकादयः । लोकसंग्रहमेवापि संपश्यन्कर्तुमर्हसि ॥३.२०॥

ಜನಕ ಮೊದಲಾದವರು ಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಸಂಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಲೋಕಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಗಮನಿಸಿಯಾದರೂ ನೀನು ಕರ್ಮ ಮಾಡುವುದೇ ಉಚಿತ.

> ಜನಕ ಮಹಾರಾಜರಂಥವರು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದರು. ಲೋಕಹಿತಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕರ್ಮ ಬೇಕು.

## ಶ್ಲೋಕ 21

यद्यदाचरति श्रेष्ठस्तत्तदेवेतरो जनः । स यत्प्रमाणं कुरुते लोकस्तदनुवर्तते ॥३.२१॥

ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದವನು ಏನೇನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾನೋ, ಇತರರೂ ಅದನ್ನೇ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವನು ಯಾವುದನ್ನು ಪ್ರಮಾಣವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಲೋಕ ಅದನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.

> ಜನರು ನಾಯಕರನ್ನು ನೋಡಿ ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹಿರಿಯರ ನಡತೆ ಮುಖ್ಯ.

## ಶ್ಲೋಕ 22

न मे पार्थास्ति कर्तव्यं त्रिषु लोकेषु किंचन । नानवाप्तमवाप्तव्यं वर्त एव च कर्मणि ॥३.२२॥

ಪಾರ್ಥ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲೂ ನಾನು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕರ್ತವ್ಯ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ; ಪಡೆಯದ, ಪಡೆಯಬೇಕಾದ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ. ಆದರೂ ನಾನು ಕರ್ಮದಲ್ಲೇ ತೊಡಗಿದ್ದೇನೆ.

> ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಯಾವ ಅಗತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಆದರೂ ಅವರು ಕರ್ಮ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 23

यदि ह्यहं न वर्तेयं जातु कर्मण्यतन्द्रितः । मम वर्त्मानुवर्तन्ते मनुष्याः पार्थ सर्वशः ॥३.२३॥

ಪಾರ್ಥ, ನಾನು ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಎಂದಾದರೂ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ತೊಡಗದಿದ್ದರೆ, ಮನುಷ್ಯರು ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯಲ್ಲೂ ನನ್ನ ದಾರಿಯನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ.

> ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಕರ್ಮವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರೆ ಜನರೂ ಅವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿಬಿಡುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 24

उत्सीदेयुरिमे लोका न कुर्यां कर्म चेदहम् । संकरस्य च कर्ता स्यामुपहन्यामिमाः प्रजाः ॥३.२४॥

ನಾನು ಕರ್ಮ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ಈ ಲೋಕಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. ನಾನು ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾಗುತ್ತೇನೆ; ಈ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ನಾನೇ ನಾಶಮಾಡಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ.

> ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಕರ್ಮ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿದೆ. ಅದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 25

सक्ताः कर्मण्यविद्वांसो यथा कुर्वन्ति भारत । कुर्याद्विद्वांस्तथासक्तश्चिकीर्षुर्लोकसंग्रहम् ॥३.२५॥

ಭಾರತ, ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿ ಹೇಗೆ ಕರ್ಮ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಜ್ಞಾನಿ ಲೋಕಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಬಯಸಿ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕರ್ಮ ಮಾಡಬೇಕು.

> ಹೊರಗಿನಿಂದ ಜ್ಞಾನಿಯೂ ಇತರರಂತೆಯೇ ದುಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಒಳಗೆ, ಆಸಕ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 26

न बुद्धिभेदं जनयेदज्ञानां कर्मसङ्गिनाम् । जोषयेत्सर्वकर्माणि विद्वान्युक्तः समाचरन् ॥३.२६॥

ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದ ಅಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿ ಭೇದವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಬಾರದು. ತಾನು ಯೋಗಯುಕ್ತನಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೂ ಆಚರಿಸುತ್ತಾ ಅವರನ್ನೂ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಬೇಕು.

> ಜ್ಞಾನಿ ಇತರರ ದುಡಿಮೆಯನ್ನು ಕೆಡಿಸಬಾರದು. ತನ್ನ ಮಾದರಿಯಿಂದ ದಾರಿ ತೋರಬೇಕು.

## ಶ್ಲೋಕ 27

प्रकृतेः क्रियमाणानि गुणैः कर्माणि सर्वशः । अहंकारविमूढात्मा कर्ताहमिति मन्यते ॥३.२७॥

ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳೂ ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯಲ್ಲೂ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಣಗಳಿಂದಲೇ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಮೂಢನಾದವನು ನಾನೇ ಕರ್ತೃ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾನೆ.

> ನಿಜವಾಗಿ ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನಾನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 28

तत्त्ववित्तु महाबाहो गुणकर्मविभागयोः । गुणा गुणेषु वर्तन्त इति मत्वा न सज्जते ॥३.२८॥

ಆದರೆ ಮಹಾಬಾಹು, ಗುಣವಿಭಾಗ ಮತ್ತು ಕರ್ಮವಿಭಾಗದ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಅರಿತವನು, ಗುಣಗಳೇ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.

> ತತ್ತ್ವ ಅರಿತವರು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಚಲನೆಯನ್ನು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಬಂಧಿತರಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

## ಶ್ಲೋಕ 29

प्रकृतेर्गुणसंमूढाः सज्जन्ते गुणकर्मसु । तानकृत्स्नविदो मन्दान्कृत्स्नविन्न विचालयेत् ॥३.२९॥

ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಣಗಳಿಂದ ಮೋಹಿತರಾದವರು ಗುಣಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಿತವನು, ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಿಯದ ಆ ಮಂದಮತಿಗಳನ್ನು ವಿಚಲಿತಗೊಳಿಸಬಾರದು.

> ಪೂರ್ತಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದವರನ್ನು ಒಮ್ಮೆಲೇ ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡುಮಾಡಬಾರದು ಎಂದು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 30

मयि सर्वाणि कर्माणि संन्यस्याध्यात्मचेतसा । निराशीर्निर्ममो भूत्वा युध्यस्व विगतज्वरः ॥३.३०॥

ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೂ ನನಗೇ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿ, ಆಸೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಮಮಕಾರವಿಲ್ಲದೆ, ತಾಪವನ್ನು ತೊರೆದು ಯುದ್ಧ ಮಾಡು.

> ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಭಗವಂತನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ, ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕರ್ತವ್ಯ ಮಾಡು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 31

ये मे मतमिदं नित्यमनुतिष्ठन्ति मानवाः । श्रद्धावन्तोऽनसूयन्तो मुच्यन्ते तेऽपि कर्मभिः ॥३.३१॥

ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ, ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದೆ ನನ್ನ ಈ ಮತವನ್ನು ನಿತ್ಯವೂ ಅನುಸರಿಸುವ ಮನುಷ್ಯರೂ ಕರ್ಮಬಂಧಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

> ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಈ ದಾರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರು ಬಿಡುಗಡೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 32

ये त्वेतदभ्यसूयन्तो नानुतिष्ठन्ति मे मतम् । सर्वज्ञानविमूढांस्तान्विद्धि नष्टानचेतसः ॥३.३२॥

ಆದರೆ ಇದರಲ್ಲಿ ದೋಷ ಹುಡುಕುತ್ತಾ ನನ್ನ ಮತವನ್ನು ಅನುಸರಿಸದವರು ಸಮಸ್ತ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲೂ ಮೂಢರು; ವಿವೇಕವಿಲ್ಲದ ಅವರು ನಷ್ಟರಾದವರೇ ಎಂದು ತಿಳಿ.

> ಈ ಉಪದೇಶವನ್ನು ನಿಂದಿಸಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸುವವರು ತಮಗೆ ತಾವೇ ಹಾನಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 33

सदृशं चेष्टते स्वस्याः प्रकृतेर्ज्ञानवानपि । प्रकृतिं यान्ति भूतानि निग्रहः किं करिष्यति ॥३.३३॥

ಜ್ಞಾನಿಯೂ ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆಯೇ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಜೀವಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಭಾವವನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ. ನಿಗ್ರಹ ಏನು ಮಾಡೀತು?

> ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅದುಮಿಡಲಾಗದು. ಅದನ್ನು ಅರಿತು ಸರಿಯಾದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಬೇಕು.

## ಶ್ಲೋಕ 34

इन्द्रियस्येन्द्रियस्यार्थे रागद्वेषौ व्यवस्थितौ । तयोर्न वशमागच्छेत्तौ ह्यस्य परिपन्थिनौ ॥३.३४॥

ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಇಂದ್ರಿಯಕ್ಕೂ ಅದರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರಾಗದ್ವೇಷಗಳು ನೆಲೆಸಿವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ವಶನಾಗಬಾರದು; ಏಕೆಂದರೆ ಅವು ಮನುಷ್ಯನ ದಾರಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವ ಶತ್ರುಗಳು.

> ಇಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅನಿಷ್ಟ ಸಹಜವಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳಿಗೆ ದಾಸರಾಗಬಾರದು.

## ಶ್ಲೋಕ 35

श्रेयान्स्वधर्मो विगुणः परधर्मात्स्वनुष्ठितात् । स्वधर्मे निधनं श्रेयः परधर्मो भयावहः ॥३.३५॥

ಚೆನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸಿದ ಪರಧರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಗುಣಹೀನವಾದರೂ ಸ್ವಧರ್ಮವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಸ್ವಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮರಣವೂ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ; ಪರಧರ್ಮ ಭಯವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ.

> ಇತರರ ದಾರಿಯನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅನುಸರಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ತಮಗೆ ತಕ್ಕ ದಾರಿಯನ್ನು ಕುಂದುಗಳಿದ್ದರೂ ಅನುಸರಿಸುವುದೇ ಮೇಲು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 36

*अर्जुन उवाच* अथ केन प्रयुक्तोऽयं पापं चरति पूरुषः । अनिच्छन्नपि वार्ष्णेय बलादिव नियोजितः ॥३.३६॥

ಅರ್ಜುನ ಹೇಳಿದರು: ವಾರ್ಷ್ಣೇಯ, ಹಾಗಾದರೆ ಮನುಷ್ಯ ತಾನು ಬಯಸದಿದ್ದರೂ, ಬಲವಂತವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನಂತೆ, ಯಾವುದರ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಪಾಪ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ?

> ಅರ್ಜುನ ಒಂದು ಆಳವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳುತ್ತಾರೆ: ಬಯಸದಿದ್ದರೂ ಮನುಷ್ಯ ಏಕೆ ತಪ್ಪು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ?

## ಶ್ಲೋಕ 37

*श्रीभगवानुवाच* काम एष क्रोध एष रजोगुणसमुद्भवः । महाशनो महापाप्मा विद्ध्येनमिह वैरिणम् ॥३.३७॥

ಶ್ರೀಭಗವಂತ ಹೇಳಿದರು: ಅದು ಕಾಮ, ಅದು ಕ್ರೋಧ; ರಜೋಗುಣದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದುದು. ಅದು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನುಂಗುವಂಥದು, ಮಹಾಪಾಪಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದುದು. ಇಲ್ಲಿ ಇದನ್ನೇ ಶತ್ರು ಎಂದು ತಿಳಿ.

> ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಆಸೆ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಕೋಪವೇ ನಿಜವಾದ ಶತ್ರು.

## ಶ್ಲೋಕ 38

धूमेनाव्रियते वह्निर्यथादर्शो मलेन च । यथोल्बेनावृतो गर्भस्तथा तेनेदमावृतम् ॥३.३८॥

ಹೊಗೆಯಿಂದ ಬೆಂಕಿ, ಧೂಳಿನಿಂದ ಕನ್ನಡಿ, ಗರ್ಭಕೋಶದ ಪೊರೆಯಿಂದ ಭ್ರೂಣ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿರುವಂತೆ, ಈ ಜ್ಞಾನ ಆ ಕಾಮದಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

> ಮೂರು ಉಪಮೆಗಳಿಂದ ಆಸೆ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರೆಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 39

आवृतं ज्ञानमेतेन ज्ञानिनो नित्यवैरिणा । कामरूपेण कौन्तेय दुष्पूरेणानलेन च ॥३.३९॥

ಕೌಂತೇಯ, ಜ್ಞಾನಿಯ ನಿತ್ಯ ಶತ್ರುವಾದ, ಕಾಮರೂಪವಾದ, ಎಂದಿಗೂ ತುಂಬದ ಈ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಜ್ಞಾನ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

> ಆಸೆ ಬೆಂಕಿಯಂತೆ. ಎಷ್ಟು ಕೊಟ್ಟರೂ ಅದು ತೃಪ್ತಿಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.

## ಶ್ಲೋಕ 40

इन्द्रियाणि मनो बुद्धिरस्याधिष्ठानमुच्यते । एतैर्विमोहयत्येष ज्ञानमावृत्य देहिनम् ॥३.४०॥

ಇಂದ್ರಿಯಗಳು, ಮನಸ್ಸು, ಬುದ್ಧಿ ಇವು ಇದರ ನೆಲೆಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಇದು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ದೇಹಧಾರಿಯನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

> ಆಸೆ ಎಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ ಎಂದು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ಇಂದ್ರಿಯಗಳಲ್ಲಿ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ.

## ಶ್ಲೋಕ 41

तस्मात्त्वमिन्द्रियाण्यादौ नियम्य भरतर्षभ । पाप्मानं प्रजहि ह्येनं ज्ञानविज्ञाननाशनम् ॥३.४१॥

ಆದ್ದರಿಂದ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠ, ಮೊದಲು ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಜ್ಞಾನವನ್ನೂ ವಿಜ್ಞಾನವನ್ನೂ ನಾಶಮಾಡುವ ಈ ಪಾಪಿಯನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಂಹರಿಸು.

> ಆಸೆಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಮೊದಲ ಮೆಟ್ಟಿಲು ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹವೇ.

## ಶ್ಲೋಕ 42

इन्द्रियाणि पराण्याहुरिन्द्रियेभ्यः परं मनः । मनसस्तु परा बुद्धिर्यो बुद्धेः परतस्तु सः ॥३.४२॥

ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗಿಂತ ಮನಸ್ಸು ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಮನಸ್ಸಿಗಿಂತ ಬುದ್ಧಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಬುದ್ಧಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದು ಅವನೇ, ಅಂದರೆ ಆತ್ಮ.

> ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಒಂದು ಮೆಟ್ಟಿಲ ಸಾಲನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲೆ ಆತ್ಮವಿದೆ.

## ಶ್ಲೋಕ 43

एवं बुद्धेः परं बुद्ध्वा संस्तभ्यात्मानमात्मना । जहि शत्रुं महाबाहो कामरूपं दुरासदम् ॥३.४३॥

ಮಹಾಬಾಹು, ಹೀಗೆ ಬುದ್ಧಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದನ್ನು ಅರಿತು, ನಿನ್ನನ್ನು ನೀನೇ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿಕೊಂಡು, ಕಾಮರೂಪದಲ್ಲಿರುವ, ಗೆಲ್ಲಲು ಕಠಿಣವಾದ ಈ ಶತ್ರುವನ್ನು ಸಂಹರಿಸು.

> ಅಧ್ಯಾಯ ಒಂದು ಕರೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ: ಒಳಗಿನ ಆತ್ಮಬಲದಿಂದ ಆಸೆಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲು.

## Outro

ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ ಕರ್ಮಯೋಗ ಎಂಬ ಮೂರನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯಿತು; ಇದು ಕರ್ಮದ ಯೋಗ. ನಾಲ್ಕನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಉಪದೇಶ ಎಷ್ಟು ಪ್ರಾಚೀನವಾದುದು ಮತ್ತು ತಾವು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಅವತರಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ತಿಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಧಾರ್ಮಿಕ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಪ್ರಸ್ತುತಿ.

Keep going